Dublin Bölgesel Finans Merkezi

Dublin Bölgesel Finans Merkezi

İrlanda Finans Piyasası Dublin’de 11 hektarlık bir alanda kurulmuştur. Bu bağlamda Dublin Finans Merkezi bir serbest bölge olarak değerlendirilebilir. İrlanda, finans merkezi olma çalışmalarını 1986 yılında başlatmıştır. Yapılan ilk analizler ve fizibilite çalışmaları İrlanda’nın finans merkezi olamayacağını ifade etmekteydi. Ancak 1987 yılındaki seçimlerin ardından işbaşına gelen yeni hükümet, Başbakan’ın projeyi kişisel olarak sahiplenmesiyle finans merkezi çalışmalarını başlatmıştır. 1987 yılında, İrlanda Hükümeti tarafından, AB onayı ile International Financial Services Centre (IFSC) kurulmuş, iş ve sosyal yaşam alanlarını içeren fiziki bir mekân oluşturulmuştur.

Finans piyasalarının ana düzenleyicisi olan Merkez Bankası, banka dışı finans kesimi ile ilgili düzenlemelerini yenilemiştir. Başbakanlık Ofisi, projenin koordinatörü ve takipçisi olmuştur. Takip eden hükümetler de projeyi sahiplenip daha da ileriye taşımıştır.

Finans sektörü liberalizasyonu ile ilgili çalışmaları 1987 yılında vergi rejiminde yapılan revizyon ve teşvikler takip etmiştir. Maliye Bakanlığı, finansal alanda hizmet vermek isteyen kurumların vergi sorunlarını ve tereddütlerini hızla giderecek bir yapılanmaya gitmiş, Bakanlık bünyesinde International Financial Services Centre (IFSC) Departmanı kurulmuştur. İrlanda’daki finansal hizmetler sektöründe yaklaşık 59.500 kişi istihdam edilmektedir ve IFSC’de yaklaşık 25.057 kişi çalışmaktadır.

1987 yılında yapılan vergi düzenlemeleri ile, IFSC’de faaliyet gösteren finans kurumlarına %10 oranında kurumlar vergisi uygulanmıştır. 2002 yılında bu oran, ülkedeki genel vergi oranı olan %12,5’e eşitlenmiştir. Ancak, IFSC’de 1998 yılından önce kurulmuş olan şirketler 2005 yılı sonuna kadar %10 oranına tabi olmaya devam etmişlerdir.

1990 yılından itibaren önce İrlanda’daki bankalar, ardından Avrupa’daki çeşitli finans kuruluşları, yeni kurulan alanda faaliyet göstermeye başlamışlardır. Günümüzde 430 uluslararası şirket ve 700 civarında varlık yönetimi ile ilgili kuruluş, IFSC’de faaliyet göstermektedir.

Bu merkezde hem yurt içi hem de yurt dışı işlemleri yapılabilmektedir. Çoğu kıyı bankacılık merkezinin (Off-Shore) ada olması yerleşim yerlerinin sınırlı ve maliyetli olmasına sebep olmuşken, Dublin çok uygun fiyatlarla ve en iyi koşullarda yerleşim olanağı sunmaktadır.

Kıyı bankacılığı merkezinde bono ve tahvil işlemleri, future, opsiyon vb. türev işlemler, sendikasyon kredileri, portföy yönetimi, takas ve saklama işlemleri, borsa, sigorta ve her türlü döviz işlemleri yapılabilmektedir. Diğer merkezler bireysel işlemlerde yoğunlaşmışken, Dublin kurumsal finans hizmetlerinde yoğunlaşmıştır. Ülkede faaliyet gösteren kuruluşlar, İrlanda’nın 23 ülke ile yaptığı çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmalarından yararlanabilmektedirler. Faiz ve temettü ödemelerinde stopaj yapılmamaktadır. Şirket kurmada kolaylıkla sağlanmıştır.

İrlanda’nın nitelikli işgücü kaynağı finansal hizmetler sektörü açısından önemli bir rekabet avantajı olarak görülmektedir. Bunun sebebi de ABD ve İngiltere ile olan kültürel yakınlık, üniversite mezunlarının yüksek kalitede eğitim alması ve genel anlamda iyi bir eğitim sistemidir.